नोज फिडिंग…

मित्रांनो, शिर्षक वाचून आश्चर्य वाटले असेल न! आश्चर्य वाटणे साहजिकच आहे. आपण लहानपणी मला आठवते लाईट गेली कि अंधार व्हायचा आणि मग आई चिमणी लाव न लवकर असे आपण म्हणत असु. तेव्हा बाबा रागवून म्हणायचे खा कि अंधारात काही नाकात घास जाणार नाही.

अहो नोज फिडिंग शक्य तरी आहे का? पण आहे. मी कधी याची कल्पना ही केली नव्हती. पण आज मी स्वतः नोज फिडिंग अनुभवत आहे.( मित्रांनो माफ करा आजारपण हा खाजगी विषय आहे पण त्याचे कौतुक करणे मला योग्य वाटले म्हणून ही पोस्ट)

मित्रांनो, मध्यंतरी माझ्यावर एक मोठी शस्त्रक्रिया झाली. तोंडात शस्त्रक्रिया झाल्याने तोंडातुन जेवण करणे शक्य नाही. म्हणून नाकातून पोटात एक नळी टाकलेली आहे. त्यातून पातळ पदार्थ, चहा, दुध आणि पाणी “पुरवले” जाते. “भरवले” जाते असे म्हणणे योग्य होणार नसल्याने “पुरवले” शब्द वापरला आहे.

असो, हा आयुष्यातील एक वेगळाच अनुभव आहे.

गंमत म्हणजे आपण काय खालले याचा स्वादच समजत नाही. काही तरी पोटात गेल आणि पोट भरल असं वाटते. ढेकर ही येतातच.

यावरून एक मात्र समजले कि स्वाद हा फक्त आणि फक्त जीभेलाच कळतो. असे म्हणतात ही काय सटरफटर खातोय. जीभेचे चोचले पुरवतोय तो दुसरे काय??

कडू, गोड, तिखट, आंबट असा काही प्रश्न उदभवत नाही. पोटाला स्वादाचा प्रश्न च नाही. निसर्गाने त्याला हे नेमून दिलेले काम नाही. हे काम जीभेला नेमलेले असल्याने तिने च ते करावयाचे असते.

निसर्गाने शरीरातील प्रत्येक अवयवाला जे काम नेमलेले आहे तेच काम तो अवयव करतो. यावरून हे सिद्ध होते कि दुसर्याच्या कामात कोणीही ढवळाढवळ करू नये.

हा एक वेगळा अनुभव सध्या मी घेत आहे.

आणखी एक सांगतो वैद्यकीय क्षेत्र प्रचंड प्रमाणात प्रगत झालेले आहे. त्यांचे ही कौतुक करावे तितके कमीच.

Advertisements

डोरबेल..

एकेकाळी विज नव्हतीच. त्यामुळे डोरबेल असण्याचा प्रश्नच उदभवत नव्हता. त्याकाळी खेड्यापाड्यातच काय शहरात ही विज कमीच होती. तेव्हा घरी पाहुणे आले कि दार बंद असल्यास दारावरची कडी वाजवायचे बस. मुळात पुर्वी लोकाचा एक दुसर्यावर इतका विश्वास असायचा कि दिवसा दार बंद केले जात नव्हते. फक्त रात्री च बंद असायचे.

गंमत म्हणजे आपल्याकडे पाहुणे आले आहेत हे परिसरातील शेजारी पाजारी यांच्या आवाजानेच ओळखले जायचे. कारण असे प्रत्येकाचे नातेवाईक यांना वाड्यातील प्रत्येक जण ओळखायचा.

आता तसे नाही. माणसं आत्मकेंद्रित झाली. आपल्या घराच्या चार भिंतीत स्वतःला कोंडून घेऊ लागली. विशेष करून शहरांमध्ये फ्लॅट संस्कृती उदयाला आली आणि मानुस मानसापासून दुरावत गेला.

प्रथम शेजारी पाजारी व हळूहळू नातेवाईक ही नकोसे वाटायला लागले.

यात आणखी भर पाडली ती टि.व्हि. ने. पण यात ही खाजगी वाहिन्यांचे पेव फुटले आणि मनुष्य प्राणी त्यात 24 तास त्यात गुरफटून गेला.

हे काय कमी होते कि काय तंत्रज्ञानात आणखी एक उत्क्रांती झाली आणि मोबाईल फोन जन्माला आला. बर आला तर आला पण त्यात केमरा, आणि नंतर चक्क संगणक च घुसवला गेला. आता तुम्हाला फक्त एक छान पैकी स्मॉर्ट फोन खिशात असला तरी सर्व जग खिशात असल्यासारखे वाटते.

असो, विषय भरकटत चाललाय.

तर मुख्य विषय डोरबेल चा होता. फ्लॅट संस्कृती आली. दरवाजे बंद असणे बंधनकारक. उघडे ठेवले तर तुम्ही गावंढळ. बंद दरवाजे म्हणजे सुसंस्कृत. आणि येथेच डोरबेल ची जाणीव वाटली. गरज आविष्काराची जननी असते.

मागच्या 20-25 वर्षात अख्ख्या जगात तांत्रिक उत्क्रांती आली. नाही तर पुर्वी तीच ती जूनी विद्युत उपकरणे वापरली जात असत. बल्ब ही तेच आणि पंखे ही तेच. आता तर आकर्षक रंगसंगती असलेली उपकरणे बाजारात उपलब्ध आहेत.

डोरबेल ही पूर्वी एकाच प्रकार ची मिळत असे. आता तर शैकडो प्रकार उपलब्ध आहेत. पोपटाच्या आवाजात ही आहे.

स्थलांतर……

पुर्वी बहुतेक भारतीय लोकं खेडेगावातच रहात असत. आवागमनाची साधने ही कमीच होती. एस.टी. सुध्दा कमीच होत्या. त्यामुळे एका गावातून दुसर्या गावात जाण्यासाठी पायी किंवा बैलगाडी ने प्रवास केला जात होता. हे माझ्या लहानपणी.

वडिलांच्या लहानपणी तर म्हणे पायी किंवा घोड्यावर बसून प्रवास होत असे.

लग्न सुद्धा जवळपास असलेल्या खेड्यात च होत असत.

तेव्हा शहरं नव्हतीच मुळी.

काळ बदलत गेला. शहरं वाढली. उद्योग आले. लोकांचे स्थलांतर गावांकडून शहरांकडे सुरु झाले. आणि शहरं नगरात रूपांतरित होत गेली.

मग नगरांची महानगरं झाली. गावातील मंडळी नगरात व नगरातील महानगरात स्थलांतरित होत गेली.

पुढे आणखी काळ बदलला. शिक्षण वाढलं. आता जगाची दारं उघडली गेली आणि मुलं विदेशात शिक्षण घेऊ लागली. मग काय? एकदा मुलगा विदेशात गेला कि परत येणार नाही हा विचार मनात ठेऊनच पालक मुलांना शिकायला पाठवू लागले. झालं स्थलांतरित होण्यासाठी आणखी एक जागा मिळाली. ती म्हणजे “विदेश”.

आणि आता तर जग परग्रहावर विस्थापित होऊ पाहातयं. म्हणजे कदाचित याच किंवा पुढील दशकात मानव चंद्रावर राहायला सुरुवात करेल. बातम्या ही वाचायला मिळतात कि चंद्रावर प्लॉट पडलेत. काही लोकांनी तर विकत ही घेतले. असो.

स्थलांतरित होण्यासाठी गाव ते नगर, नगर ते महानगर, तदनंतर विदेश व पुढे परग्रह अशी स्थानं आहेत असे दिसून येते.

बचत म्हणजेच उत्पादन

मित्रांनो, “वीजेची बचत म्हणजे वीजेचे उत्पादन” हे बोर्डाचे ब्रिदवाक्य आपण ऐकले असेलच.

वीजेसाठीच कशाला, प्रत्येक बाबीसाठी हा मंत्र लागू पडतो. जसे शरीरातील ताकद. आपण विनाकारण ताकद संपवली तर जेव्हा शरीराला खरोखर ताकदीची गरज असते तेव्हा शरीरात ताकद नसते. आणि अचानक ती उत्पन्न ही करता येत नाही. म्हणून एनर्जी ची बचत करणे म्हणजे च उत्पादन करणे असे होत नाही का??

तसेच पैसा उपलब्ध असतो तेव्हा आपण विनाकारण खर्च करतो. जेव्हा आपल्याला खरोखर त्याची गरज असते तेव्हा तो उपलब्ध नसतो. तेव्हा आपण पश्चाताप करतो कि पैसा होता तेव्हा काटकसरीने खर्च केला असता तर आता कामी आला असता.

मित्रांनो, पाण्याचे ही तसेच आहे. पावसाळ्यात जेव्हा मुबलक पाणी

उपलब्ध असते आपण बचत न करता मोठ्या प्रमाणात खर्ची घालतो. आणि उन्हाळ्यात जेव्हा खरोखर पाण्याची गरज असते आपण तेव्हा पाण्यासाठी वणवण भटकतो पण ते मिळत नाही.

म्हणून योग्य वेळी बचत करणे महत्त्वाचे असते.

भाकरी…

काय राव, हल्ली भाकरी म्हणजे स्वप्नवत वाटते. ६०-७० च्या दशकात दररोज प्रत्येक घरात भाकरच बनत असे. गहु तर गरिबांना दुर्मिळ होते. आमच्या घरी ही दर रोज ज्वारी ची भाकरच मिळे.

पोळी फक्त दिवाळी, दसरा, होळी असे मोठे सण असले तरच. किती आनंद व्हायचा जेव्हा घरात गोळी व्हायची. होळी रे होळी पुरणाची पोळी म्हणत होळी साजरी व्हायची.

आम्ही खूप आनंद लुटत असु जीवनाचा.

बर, त्याकाळी घरोघरी गुळाचा चहा असायचा. मात्र घरी जर पाहुणे आले तर गुपचूप दुकानात जाऊन साखर आणायचे जेणेकरुन पाहुण्यांना हे समजू नये की यांच्या घरी साखर सुद्धा नाही.

अर्थात आलेला पाहूणा सुद्धा श्रीमंत नसायचा. त्याच्या घरी सुद्धा साखर आणायची हीच पद्धत असायची. पण आपण श्रीमंत आहोत हे दाखविण्याचे एक साधन साखर सुद्धा होते हे आपल्या लक्षात आले असेलच.

साखरेचा चहा फक्त पाहुण्यांनाच बर का.

आम्हाला तर चुकुन ही नाही. मुलं आग्रह ही करत नसत. मुलं सुद्धा परिस्थितीची जाण ठेऊनच वागत.

या सर्वांचं कारण म्हणजे घरोघरी गरिबी होती असे आहे का? तर माझ्या मते तसे नाही. कारण गुळ जास्त प्रमाणात उत्पादित व्हायचा आणि साखर कमी. म्हणून गुळ स्वस्त होता.

तसेच भाकरीचे ही होते. ज्वारीचे उत्पादन जास्त प्रमाणात घेतले जात होते. म्हणून ज्वारी स्वस्त होती.

हळूहळू जग बदलत गेल. हे तर फक्त म्हटले जाते. खरे म्हणजे बदलत आपण जात असतो नाव मात्र जगाच घेतो. आपल्याला वाटत जग म्हणजे इतर लोकं. आपण याच जगात राहतो, याच जगाचा हिस्सा आहोत हे आपण विसरतो. बर असो. आपण आपल्या मुळ मुद्द्यावर परत येऊ.

हो तर कालांतराने गुळ आणि ज्वारी महाग झाले आणि साखर व गहु स्वस्त. गरिबांना आता साखर व गहु

खाणे परवडायला लागले.

मग काय. घरोघरी साखरेचा चहा. आपणच आपल्या घरी पाहुणे झाल्यासारखे वाटायला लागले. कालांतराने आपली मानसिकता ही बदलली व दररोज साखरेचा चहा आणि गव्हाची पोळी खाणे अंगवळणी पडले.

पण जीवनाचा तो आनंदच हिरावला गेला आहे की राव.

“जो मजा उस जीने मे था जॉनी वो अब कहाँ??”

आता साखरेचा चहा दिवसातून किती दा ही घेतला तरी कोणी रागवणार नाही. गव्हाची पोळी ही रोजच्या जेवणाचा अंग झाली आहे.

लोच्या झाला रे….

मित्रांनो, ईश्वराने आपल्याला जे नश्वर शरीर दिलेले आहे ते नश्वर म्हणजे नाशवंत असल्याने क्षणोक्षणी त्यात केमिकल लोचा होत असतो. जुन्या कोशिका मरतात आणि नवीन तयार होतात. याशिवाय काही आजार उदभवतात व औषधोपचार केल्याने निघून पण जातात.

एकूण सांगायचा तात्पर्य असा कि क्षणोक्षणी शरीरात लहान मोठा केमिकल लोच्या होत असतोच.

लहान असेल आपण दुर्लक्ष करतो. आपण दुर्लक्ष केले तरी शरीर दुर्लक्ष करत नाही. ते स्वतः प्रतिकार शक्ती तयार करून घेते व त्या आजारापासून शरीराला मुक्त करते.

पण काही दुर्धर आजार असतात जे इतके निर्लज्ज असतात कि शरीर त्यांच्या पुढे थकते व शरीराची प्रतिकार शक्ती तयार करण्याची ताकद संपते. अशा वेळी नाईलाजाने आपल्याला डॉक्टर साहेबांना भेटून पुढील वाटचाल करावीच लागते.

तुम्ही म्हणणार पुढील वाटचाल म्हणजे काय हो??😊

म्हणजे नेमका काय इलाज करावा, कुठे करावा, शस्त्रक्रिया करावी का?? ई.ई.

म्हणजे जेव्हा ईलाज करू शकत नाही तेव्हा बाहेरील ईलाज करावा लागतोच.

पण हा मोठा केमिकल लोचा नाकीनऊ आणतो. काही वेळा तो इतका भयावह असतो की आपल्याला उद्याची ही शाश्वती नसते. हा केमिकल “लोचा” आपल्याला “आता चालो नी बाबा” असे म्हणायला आला आहे की काय अशी धास्ती मनात वाटत असते.

आणि तो विशिष्ट काळ काळच असतो. त्यातून मार्गक्रमण करत असताना प्रचंड वेदना सहन कराव्या लागतात.

आणि अशा प्रसंगातून प्रवास केल्यास प्रचंड प्रमाणात प्रतिकार शक्ती प्राप्त होते व आपण प्रत्येक कठीण प्रसंगाला तोंड देत जीवनात सुसह्य मार्गक्रमण करतो.