नोज फिडिंग…

मित्रांनो, शिर्षक वाचून आश्चर्य वाटले असेल न! आश्चर्य वाटणे साहजिकच आहे. आपण लहानपणी मला आठवते लाईट गेली कि अंधार व्हायचा आणि मग आई चिमणी लाव न लवकर असे आपण म्हणत असु. तेव्हा बाबा रागवून म्हणायचे खा कि अंधारात काही नाकात घास जाणार नाही.

अहो नोज फिडिंग शक्य तरी आहे का? पण आहे. मी कधी याची कल्पना ही केली नव्हती. पण आज मी स्वतः नोज फिडिंग अनुभवत आहे.( मित्रांनो माफ करा आजारपण हा खाजगी विषय आहे पण त्याचे कौतुक करणे मला योग्य वाटले म्हणून ही पोस्ट)

मित्रांनो, मध्यंतरी माझ्यावर एक मोठी शस्त्रक्रिया झाली. तोंडात शस्त्रक्रिया झाल्याने तोंडातुन जेवण करणे शक्य नाही. म्हणून नाकातून पोटात एक नळी टाकलेली आहे. त्यातून पातळ पदार्थ, चहा, दुध आणि पाणी “पुरवले” जाते. “भरवले” जाते असे म्हणणे योग्य होणार नसल्याने “पुरवले” शब्द वापरला आहे.

असो, हा आयुष्यातील एक वेगळाच अनुभव आहे.

गंमत म्हणजे आपण काय खालले याचा स्वादच समजत नाही. काही तरी पोटात गेल आणि पोट भरल असं वाटते. ढेकर ही येतातच.

यावरून एक मात्र समजले कि स्वाद हा फक्त आणि फक्त जीभेलाच कळतो. असे म्हणतात ही काय सटरफटर खातोय. जीभेचे चोचले पुरवतोय तो दुसरे काय??

कडू, गोड, तिखट, आंबट असा काही प्रश्न उदभवत नाही. पोटाला स्वादाचा प्रश्न च नाही. निसर्गाने त्याला हे नेमून दिलेले काम नाही. हे काम जीभेला नेमलेले असल्याने तिने च ते करावयाचे असते.

निसर्गाने शरीरातील प्रत्येक अवयवाला जे काम नेमलेले आहे तेच काम तो अवयव करतो. यावरून हे सिद्ध होते कि दुसर्याच्या कामात कोणीही ढवळाढवळ करू नये.

हा एक वेगळा अनुभव सध्या मी घेत आहे.

आणखी एक सांगतो वैद्यकीय क्षेत्र प्रचंड प्रमाणात प्रगत झालेले आहे. त्यांचे ही कौतुक करावे तितके कमीच.

Advertisements

ती, ती, ती आणि मी….

मित्रांनो, अभियांत्रिकी चे दुसरे वर्ष सुरु असतांना एका मित्राचा प्रेम भंग झाला आणि तो वेड्यासारखा वागू लागला.काही काळाने त्यातून तो बाहेर पडला आणि शिक्षण सुरू ठेवले. पण त्याचा तो देवदासपणा काही केल्या जात नव्हता. मी मला वेळच कुठे होता हे प्रेम वेम चे वेड बाळगायला! सकाळी ७ वाजता स्वतः तयार केलेले पराठे चहा सोबत खाऊन जीवनाचा आनंद उपभोगुन कॉलेजला जायचे तेथून च पुढे शिकवणी ला जायचे. शिकवणी म्हणजे लहान मुलांना शिकवायला त्यांच्या घरी जायचे. संध्याकाळी घरी परत यायला ७-८ होणार. आल्यावर घरी स्वयंपाक करणे. अभ्यास मात्र रात्रीच.

अशा स्ट्रगल असलेल्या जीवनात प्रेमाचा दरवाजा असू शकतो का हो? विचार सुद्धा येत नाहीत.

अशा दुःखी माणसाला त्याने सोबत मागितल्यावर नकार देणे कसे शक्य आहे. माझे ही तसेच झाले. तो मला सोबत घेऊन गेला. कोठे बर नेले असेल त्याने? दुसरे कोठे?

तिच्या घरासमोर तिच्या दर्शनासाठी लांब बसून प्रतिक्षा करण्यासाठी. त्याला सोबत म्हणून मी बसून राहावे.

आणि बस तोच हा चुकीचा निर्णय ठरला माझ्या आयुष्यातला. तो वेळ घालविण्यासाठी सिगारेट ओढायचा. मला त्याने आग्रह केला. मी नकार देत देत थोडा वेळ घालवून नेला पण स्वतः ला थांबवू शकलो नाही. शेवटी एक दम लावून बघीतला आणि प्रचंड त्रास झाला.

मग दुसरा, तिसरा करत सुरू झाली आणि त्या अनामिकेने माझ्या सुस्थितीत सुरु असलेल्या जीवनात अनाहूतपणे प्रवेश मिळविला.

या प्रवेशाला आज जवळजवळ ४० वर्षे झालीत. तिच्या त्या अनाहूत प्रवेशाचे दुष्परिणाम आता या म्हातारपणी दिसून आले आहेत.

अस म्हणतात न कि पहिले प्रेम हे मनुष्य कधीच विसरत नाही. माझे ही तसेच झाले. सिगारेट च्या प्रेमात पडलो आणि तिचाच होऊन बसलो.

लग्न झाले आणि दुसरी “ती” आयुष्यात आली. तिने खुप प्रयत्न करून पाहिले पहिल्या तिला माझ्या आयुष्यातून घालविण्याचे. पण तिला ते शक्य झाले नाही.

जीवन असेच सुरू राहिले. पुढे आयुष्यात मुलगी (हिच ती तिसरी “ती”)आली. तेव्हा एक मात्र ठरविले. मुलगी सोबत असेल तेव्हा सिगारेट टाळावी. तसे झाले ही. मुलगी मोठी झाली. आता तिला कळायला लागले. पत्नी ने मुलीच्या मदतीने दबाव टाकायचा प्रयत्न केला सिगारेट सोडवायचा पण बिचारी ती ही थकली.

१५जून २०१९. लग्नाचा ३३वा वाढदिवस. संध्याकाळी डॉक्टरांच्या क्लिनिकमधून फोन आला. तुमचे टेस्ट रिपोर्ट आले आहेत. मी गेलो. मनात देवाचा धावा करत करत डॉ. साहेबांना भेटलो आणि ……….

आयुष्याला एक कलाटणी मिळाली. ४० वर्षांपासून करित आलेल्या एंजॉय मेंट चे हे परिणाम आहे मित्रा असे माझा मी च मला बोलून गेलो. पण बायको आणि मुलीचे काय? त्यांची यात काय चुक? त्यांनी का आपल्यामुळे हे सहन कराव?

स्थलांतर……

पुर्वी बहुतेक भारतीय लोकं खेडेगावातच रहात असत. आवागमनाची साधने ही कमीच होती. एस.टी. सुध्दा कमीच होत्या. त्यामुळे एका गावातून दुसर्या गावात जाण्यासाठी पायी किंवा बैलगाडी ने प्रवास केला जात होता. हे माझ्या लहानपणी.

वडिलांच्या लहानपणी तर म्हणे पायी किंवा घोड्यावर बसून प्रवास होत असे.

लग्न सुद्धा जवळपास असलेल्या खेड्यात च होत असत.

तेव्हा शहरं नव्हतीच मुळी.

काळ बदलत गेला. शहरं वाढली. उद्योग आले. लोकांचे स्थलांतर गावांकडून शहरांकडे सुरु झाले. आणि शहरं नगरात रूपांतरित होत गेली.

मग नगरांची महानगरं झाली. गावातील मंडळी नगरात व नगरातील महानगरात स्थलांतरित होत गेली.

पुढे आणखी काळ बदलला. शिक्षण वाढलं. आता जगाची दारं उघडली गेली आणि मुलं विदेशात शिक्षण घेऊ लागली. मग काय? एकदा मुलगा विदेशात गेला कि परत येणार नाही हा विचार मनात ठेऊनच पालक मुलांना शिकायला पाठवू लागले. झालं स्थलांतरित होण्यासाठी आणखी एक जागा मिळाली. ती म्हणजे “विदेश”.

आणि आता तर जग परग्रहावर विस्थापित होऊ पाहातयं. म्हणजे कदाचित याच किंवा पुढील दशकात मानव चंद्रावर राहायला सुरुवात करेल. बातम्या ही वाचायला मिळतात कि चंद्रावर प्लॉट पडलेत. काही लोकांनी तर विकत ही घेतले. असो.

स्थलांतरित होण्यासाठी गाव ते नगर, नगर ते महानगर, तदनंतर विदेश व पुढे परग्रह अशी स्थानं आहेत असे दिसून येते.

भाकरी…

काय राव, हल्ली भाकरी म्हणजे स्वप्नवत वाटते. ६०-७० च्या दशकात दररोज प्रत्येक घरात भाकरच बनत असे. गहु तर गरिबांना दुर्मिळ होते. आमच्या घरी ही दर रोज ज्वारी ची भाकरच मिळे.

पोळी फक्त दिवाळी, दसरा, होळी असे मोठे सण असले तरच. किती आनंद व्हायचा जेव्हा घरात गोळी व्हायची. होळी रे होळी पुरणाची पोळी म्हणत होळी साजरी व्हायची.

आम्ही खूप आनंद लुटत असु जीवनाचा.

बर, त्याकाळी घरोघरी गुळाचा चहा असायचा. मात्र घरी जर पाहुणे आले तर गुपचूप दुकानात जाऊन साखर आणायचे जेणेकरुन पाहुण्यांना हे समजू नये की यांच्या घरी साखर सुद्धा नाही.

अर्थात आलेला पाहूणा सुद्धा श्रीमंत नसायचा. त्याच्या घरी सुद्धा साखर आणायची हीच पद्धत असायची. पण आपण श्रीमंत आहोत हे दाखविण्याचे एक साधन साखर सुद्धा होते हे आपल्या लक्षात आले असेलच.

साखरेचा चहा फक्त पाहुण्यांनाच बर का.

आम्हाला तर चुकुन ही नाही. मुलं आग्रह ही करत नसत. मुलं सुद्धा परिस्थितीची जाण ठेऊनच वागत.

या सर्वांचं कारण म्हणजे घरोघरी गरिबी होती असे आहे का? तर माझ्या मते तसे नाही. कारण गुळ जास्त प्रमाणात उत्पादित व्हायचा आणि साखर कमी. म्हणून गुळ स्वस्त होता.

तसेच भाकरीचे ही होते. ज्वारीचे उत्पादन जास्त प्रमाणात घेतले जात होते. म्हणून ज्वारी स्वस्त होती.

हळूहळू जग बदलत गेल. हे तर फक्त म्हटले जाते. खरे म्हणजे बदलत आपण जात असतो नाव मात्र जगाच घेतो. आपल्याला वाटत जग म्हणजे इतर लोकं. आपण याच जगात राहतो, याच जगाचा हिस्सा आहोत हे आपण विसरतो. बर असो. आपण आपल्या मुळ मुद्द्यावर परत येऊ.

हो तर कालांतराने गुळ आणि ज्वारी महाग झाले आणि साखर व गहु स्वस्त. गरिबांना आता साखर व गहु

खाणे परवडायला लागले.

मग काय. घरोघरी साखरेचा चहा. आपणच आपल्या घरी पाहुणे झाल्यासारखे वाटायला लागले. कालांतराने आपली मानसिकता ही बदलली व दररोज साखरेचा चहा आणि गव्हाची पोळी खाणे अंगवळणी पडले.

पण जीवनाचा तो आनंदच हिरावला गेला आहे की राव.

“जो मजा उस जीने मे था जॉनी वो अब कहाँ??”

आता साखरेचा चहा दिवसातून किती दा ही घेतला तरी कोणी रागवणार नाही. गव्हाची पोळी ही रोजच्या जेवणाचा अंग झाली आहे.

लोच्या झाला रे….

मित्रांनो, ईश्वराने आपल्याला जे नश्वर शरीर दिलेले आहे ते नश्वर म्हणजे नाशवंत असल्याने क्षणोक्षणी त्यात केमिकल लोचा होत असतो. जुन्या कोशिका मरतात आणि नवीन तयार होतात. याशिवाय काही आजार उदभवतात व औषधोपचार केल्याने निघून पण जातात.

एकूण सांगायचा तात्पर्य असा कि क्षणोक्षणी शरीरात लहान मोठा केमिकल लोच्या होत असतोच.

लहान असेल आपण दुर्लक्ष करतो. आपण दुर्लक्ष केले तरी शरीर दुर्लक्ष करत नाही. ते स्वतः प्रतिकार शक्ती तयार करून घेते व त्या आजारापासून शरीराला मुक्त करते.

पण काही दुर्धर आजार असतात जे इतके निर्लज्ज असतात कि शरीर त्यांच्या पुढे थकते व शरीराची प्रतिकार शक्ती तयार करण्याची ताकद संपते. अशा वेळी नाईलाजाने आपल्याला डॉक्टर साहेबांना भेटून पुढील वाटचाल करावीच लागते.

तुम्ही म्हणणार पुढील वाटचाल म्हणजे काय हो??😊

म्हणजे नेमका काय इलाज करावा, कुठे करावा, शस्त्रक्रिया करावी का?? ई.ई.

म्हणजे जेव्हा ईलाज करू शकत नाही तेव्हा बाहेरील ईलाज करावा लागतोच.

पण हा मोठा केमिकल लोचा नाकीनऊ आणतो. काही वेळा तो इतका भयावह असतो की आपल्याला उद्याची ही शाश्वती नसते. हा केमिकल “लोचा” आपल्याला “आता चालो नी बाबा” असे म्हणायला आला आहे की काय अशी धास्ती मनात वाटत असते.

आणि तो विशिष्ट काळ काळच असतो. त्यातून मार्गक्रमण करत असताना प्रचंड वेदना सहन कराव्या लागतात.

आणि अशा प्रसंगातून प्रवास केल्यास प्रचंड प्रमाणात प्रतिकार शक्ती प्राप्त होते व आपण प्रत्येक कठीण प्रसंगाला तोंड देत जीवनात सुसह्य मार्गक्रमण करतो.

आदरांजली…

मित्रांनो, जो जन्माला त्याला कधीतरी जावेच लागते. हा निसर्गाचा नियम आहे. पण एखादी व्यक्ती गेल्याने अत्यंत दुःख होते.

अशीच एक व्यक्ती काही दिवसांपूर्वी अचानक निघून गेली. आमचे वरिष्ठ स्व. श्रीयुत सावंत साहेब, माजी मुख्य अभियंता यांचे देहावसान झाल्याची बातमी समजली आणि अक्षरशः धक्का बसला. कामात अत्यंत हुशार असे आमचे साहेब जवळजवळ 74 व्या वर्षात जग सोडून सोडून गेले. ग्रुपमधील कोणालाही साहेबांना दवाखान्यात भरती केल्याचे माहित नव्हते. त्यामुळे साहेबांची शेवटची भेट झाली नाही ही खंत कायम राही

मी नाशकात राहात होतो. तेव्हा मला कल्पना ही नव्हती की आपले सेवानिवृत्त अधिकारी वर्ग पुन्हा कधी आपल्याला भेटतील. तेव्हा माहिती काढली तर समजले की बहुतेक मंडळी पुण्यातच राहतात.

अचानक माझी पुण्यातील कार्यालयात बदली झाली व माझी काही सेवानिवृत्त अधिकार्यांची भेट झाली. त्यांना भेटल्यावर मला अतिशय आनंद झाला.

नंतर समजले कि आपल्या सेवानिवृत्त वरिष्ठांनी एक ग्रुप तयार केला आहे. महिन्यातून दोन वेळा सर्व एके सुनिश्चित ठिकाणी भेटतात चहा नाश्ता होतो गप्पा होतात व आपापल्या घरी जातात.

मी ही सेवानिवृत्त झाल्यावर त्या ग्रुप मधे शामिल झालो. मी ग्रुप चा सदस्य झाल्यावर मला अत्यधिक आनंद झाला.

माझ्या पेक्षा 15-20 वर्षांनी वरिष्ठ अधिकाऱ्यांसोबत बसून गप्पा मारण्यात वेगळाच आनंद मिळतो.

पण आता आमच्या ग्रुप मधील आदरणीय और महत्वपूर्ण सदस्य गेल्यावर त्यांची अनुपस्थिती जाणवेल.

आमचे साहेब गेल्यावर आज नेहमीप्रमाणे आमचे सर्व सदस्य भेटले आणि साहेबांची अनुपस्थिती प्रकर्षाने जाणवली.

साहेब आम्ही आपल्याला कधीच विसरु शकत नाही.

खालील फोटो मध्ये बसलेले श्रीयुत सावंत साहेब आहेत.